નવી દિલ્હી

દેશમાં વધતી વસ્તી, રોજગાર, શિક્ષણ, આરોગ્ય અને શહેરીકરણ જેવા મુદ્દાઓને અસરકારક રીતે ઉકેલવા માટે લોકસાંખ્યિકીનું મહત્વ વધી રહ્યું છે. લોકસાંખ્યિકી વસ્તીની રચના, વય જૂથો, જન્મદર, મૃત્યુદર અને સ્થળાંતર જેવા પરિબળોનો અભ્યાસ કરે છે.

નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ માત્ર વસ્તીની સંખ્યા જ મહત્વપૂર્ણ નથી પરંતુ તેની ગુણવત્તા, શિક્ષણનું સ્તર, આરોગ્યની સ્થિતિ અને રોજગાર ક્ષમતા પણ એટલી જ મહત્વપૂર્ણ છે. યોગ્ય રોકાણના અભાવે લોકસાંખ્યિકી લાભ પડકારમાં ફેરવાઈ શકે છે.

ભારત પાસે યુવા વસ્તીનો મોટો આધાર છે જે ભવિષ્યમાં આર્થિક વિકાસને ગતિ આપી શકે છે. પરંતુ તેના માટે શિક્ષણ, કૌશલ્ય વિકાસ અને આરોગ્ય ક્ષેત્રમાં સતત રોકાણ જરૂરી માનવામાં આવે છે.

નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે વિશ્વસનીય જનગણના અને ચોક્કસ આંકડાઓ વિના અસરકારક નીતિઓ બનાવવી મુશ્કેલ છે. યોગ્ય માહિતીના આધારે જ સરકારો લાંબા ગાળાના વિકાસ માટે નિર્ણયો લઈ શકે છે.